Sztywność na zginanie spawanego złącza przekrojów otwartych
Opis
Prognozowanie sztywności obrotowej opisano na przykładzie spawanego złącza momentowego okapu. Analizowane jest spawane złącze przekroju otwartego – słupa HEB i belki IPE, a zachowanie złącza opisano na wykresie moment-obrót. Wyniki modelu analitycznego metodą składnikową (CM) porównano z wynikami numerycznymi uzyskanymi metodą składnikową opartą na Metodzie Elementów Skończonych (CBFEM). Dostępny jest przypadek benchmarkowy.
Model analityczny
Sztywność obrotową złącza należy wyznaczać na podstawie odkształceń jego podstawowych składników, które są reprezentowane przez współczynnik sztywności ki. Sztywność obrotowa złącza Sj jest wyznaczana ze wzoru:
\[ S_j = \frac{E z^2}{\mu \Sigma_i \frac{1}{k_i}} \]
gdzie:
- ki jest współczynnikiem sztywności składnika złącza i;
- z jest ramieniem sił; patrz 6.2.7;
- μ jest współczynnikiem sztywności; patrz 6.3.1.
Składniki złącza uwzględnione w tym przykładzie to: środnik słupa w strefie ścinania k1, środnik słupa na ściskanie k2, oraz środnik słupa na rozciąganie k3. Współczynniki sztywności są zdefiniowane w Tabeli 6.11 normy EN 1993-1-8:2005. Sztywność początkowa Sj,ini jest wyznaczana dla momentu Mj,Ed ≤ 2/3 Mj,Rd.
\[S_j = \frac{E \, z^{2}}{\frac{1}{k_1} + \frac{1}{k_2} + \frac{1}{k_3}}\]
\[S_{j,\text{ini}} = \frac{S_j}{1.5^{\psi}}\]
gdzie
\(S_{j}\) — sztywność obrotowa złącza
\(\psi\) = 2,7 — EN 1993-1-8 tabela 6.8
W przykładzie belka o przekroju otwartym IPE 400 jest spawana do słupa HEB 300. Półki belki są połączone z półką słupa spoinami o grubości spoiny 9 mm. Środnik belki jest połączony spoinami o grubości spoiny 5 mm. W spoinach przyjęto plastyczny rozkład naprężeń. Materiał belki i słupa to S235. Nośność obliczeniowa jest ograniczona przez składniki: panel środnika słupa na ścinanie oraz panel środnika słupa na poprzeczne ściskanie. Obliczone współczynniki sztywności podstawowych składników, sztywność początkowa, sztywność przy nośności obliczeniowej oraz obrót belki zostały zestawione w Tab. 10.1.1.
\[ \textsf{\textit{\footnotesize{Tab. 10.1.1 Wyniki modelu analitycznego}}}\]
Model numeryczny
Szczegółowe informacje dotyczące prognozowania sztywności w CBFEM można znaleźć w rozdziale 3.9. Modelowane jest to samo spawane złącze momentowe okapu, a wyniki przedstawiono w Tab. 10.1.2. Nośność obliczeniowa jest osiągana przy 5% odkształceniu plastycznym w składniku – środniku słupa na rozciąganie. Analizy CBFEM umożliwiają obliczanie sztywności obrotowej na każdym etapie obciążenia.
Przegląd eksperymentalny
Na potrzeby porównania przekrój słupa przyjęto jako HEB300, natomiast przekrój belki był zmienny. Wszystkie zastosowane materiały to S235.
\[ \textsf{\textit{\footnotesize{Tab. 10.1.2 Przegląd eksperymentalny}}}\]
\[ \textsf{\textit{\footnotesize{Tab. 10.1.3 Przegląd eksperymentalny}}}\]
\[ \textsf{\textit{\footnotesize{Rys. 1 Weryfikacja CBFEM względem CM}}}\]
\[ \textsf{\textit{\footnotesize{Rys. 2 Analiza wrażliwości przekroju belki IPE}}}\]
Weryfikacja sztywności
Sztywność obrotowa obliczona metodą CBFEM jest porównywana z metodą CM. Porównanie wykazuje dobrą zgodność sztywności początkowej oraz odpowiedniość zachowania złącza. Obliczone wartości sztywności metodami CBFEM i CM zestawiono w Tab. 10.1.3.
Przygotowano porównanie globalnego zachowania spawanego złącza momentowego okapu opisanego wykresem moment-obrót. Złącze jest analizowane, a sztywność podłączonej belki jest obliczana. Główną charakterystyką jest sztywność początkowa obliczona przy 2/3Mj,Rd, gdzie Mj,Rd jest obliczeniową nośnością momentową złącza. Wykres moment-obrót przedstawiono na Rys. 10.1.1.
\[ \textsf{\textit{\footnotesize{Rys. 3 Wykres moment-obrót dla spawanego złącza momentowego okapu, IPE240}}}\]
\[ \textsf{\textit{\footnotesize{Rys. 4 Wykres moment-obrót dla spawanego złącza momentowego okapu, IPE270}}}\]
\[ \textsf{\textit{\footnotesize{Rys. 5 Wykres moment-obrót dla spawanego złącza momentowego okapu, IPE300}}}\]
\[ \textsf{\textit{\footnotesize{Rys. 6 Wykres moment-obrót dla spawanego złącza momentowego okapu, IPE360}}}\]
\[ \textsf{\textit{\footnotesize{Rys. 7 Wykres moment-obrót dla spawanego złącza momentowego okapu, IPE400}}}\]
\[ \textsf{\textit{\footnotesize{Rys. 8 Wykres moment-obrót dla spawanego złącza momentowego okapu, IPE450}}}\]
\[ \textsf{\textit{\footnotesize{Rys. 9 Wykres moment-obrót dla spawanego złącza momentowego okapu, IPE500}}}\]
Przypadek benchmarkowy
Dane wejściowe
Belka i słup
- Stal S235
- Słup HEB 300
- Belka IPE 400
- Grubość spoiny półki af = 9 mm
- Grubość spoiny środnika aw = 5 mm
- Mimośród słupa s = 150 mm
- Dwustronna spoina pachwinowa
Wyniki
- Nośność obliczeniowa \(M_\mathrm{j,Rd}= 199 \quad \mathrm{kNm}\)
- Obciążenie \(M_\mathrm{j,Ed}=2/3M_\mathrm{j,Rd}= 133\quad \mathrm{kNm}\)
- Sieczna sztywność obrotowa \(S_\mathrm{j,ini}= 81{,}3\quad \mathrm{MNm/rad}\)
\[ \textsf{\textit{\footnotesize{Rys. 10 Przypadek benchmarkowy dla spawanego złącza momentowego okapu (IPE 400 do HEB 300)}}}\]